على ربانى گلپايگانى
134
درآمدى به شيعه شناسى ( فارسى )
امام عليه السّلام پاسخ داد : « بل كلّ شيء في كتاب اللّه و سنّة نبيّه » . « 1 » همانگونه كه موافقت با قرآن يا عدم ناسازگارى با آن معيار تشخيص احاديث درست از نادرست است ، سنّت پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله نيز در تشخيص احاديث ائمهى اطهار عليهم السّلام چنين جايگاهى دارد . عبد الله بن ابى يعفور از امام صادق عليه السّلام در مورد احاديث مختلفى كه از ائمهى اطهار روايت مىشود پرسيد : امام عليه السّلام فرمود : « اذا ورد عليكم حديث فوجدتم له شاهدا من كتاب اللّه أو من قول رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله و الّا للّه فالّذي جاءكم به اولى به » « 2 » : هرگاه حديثى به شما رسيد ، و شاهدى از قرآن يا حديث پيامبر صلّى اللّه عليه و آله بر آن يافتيد ، آن را بپذيريد ، در غير اين صورت سزاوارتر آن است به كسى كه آن را براى شما نقل كرده است نسبت داده شود . زرارة از امام باقر عليه السّلام روايت كرده است كه فرمود : « كلّ من تعدّى السنّة ردّ الى السنّة » « 3 » ؛ هركس از سنّت پيامبر تعدّى كند ، بايد به سنّت بازگردانده شود . امام صادق عليه السّلام در حديث ديگرى فرموده است : « من خالف كتاب اللّه و سنّة محمد صلّى اللّه عليه و آله فقد كفر » « 4 » ؛ كسى كه با كتاب خدا و سنت پيامبر صلّى اللّه عليه و آله مخالفت كند ، كافر است . ممكن است گفته شود شيعه در بحثهاى كلامى ، فقهى و اخلاقى غالب به احاديث ائمهى اهل بيت عليهم السّلام استناد مىجويد و جز در موارد اندك به احاديث
--> ( 1 ) . همان ، حديث 2 . ( 2 ) . همان ، باب الأخذ بالسنّة و شواهد الكتاب ، حديث 2 . ( 3 ) . همان ، حديث 11 ، ص 71 . ( 4 ) . همان ، حديث 6 ، 70 .